خودش نافذ است همچنان كه انسان به وسيلهء منطق و بيان خود مورد احترام و يا نكوهش قرار مىگيرد پس اگر سخن خير از او سر زند محترم است و اگر حرف شرّ و ناروايى از زبان او خارج شود مورد نكوهش قرار مىگيرد . امام عليه السّلام انسان را بر تسلّط و سيطرهء بر زبانش دعوت نموده و از او خواسته تا زبانش را به مراعات حقوق ذيل وادار كند : الف - او را گراميتر از آن بداند كه به دشنام بيالايد زيرا كه دشنام باعث سقوط و پستى آدمى مىگردد . ب - آن را بر سخن نيك و آنچه براى مردم نافع و بىزيان است عادت دهد . ج - زبان را به گفتار مؤدّبانه و سخنان پاكيزه‌اى وادارى كه قابل صعود به درگاه خدا باشد . د - زبان را در كام كشيده و سكوت اختيار كند جز به هنگام نياز نسبت به امور دينى و دنيوى سخن نگويد . ه - معاف داشتن و جلوگيرى آن از سخنان بيهوده‌اى كه نه براى خود گوينده فايده‌اى دارد و نه براى مردم . اين بود برخى از امورى كه سزاوار است انسان مسلمان زبان خود را بر آنها وادارد و قطعى است كه اين امور مقام و منزلت او را بالا مىبرد . ( 1 ) 4 - حق گوش « و أما حق السمع فتنزيهه عن أن تجعله طريقا إلى قلبك إلا لفوهة كريمة تحدث في قلبك خيرا ، أو تكسب خلقا كريما ، فإنه باب الكلام إلى القلب ، يؤدي إليه ضروب المعاني على ما فيها من خير أو شر ، و لا قوة إلا باللّه . . . » « اما حق گوشت ، پاك داشتن آن است از اين كه راهى به سوى دلت قرار دهى جز به منظور شنيدن مطلب خوبى كه در دلت ايجاد نيكى كند يا